۲-۱ ترویج رفاه انسانی


از آثار حضرت بهاءالله:

۲۱- «حضرت موجود می‌فرماید علمای عصر باید ناس را در تحصیل علوم نافعه امر نمایند تا خود و اهل عالم از آن متنفع گردند علومی كه از لفظ ابتدا و به لفظ منتهی گردد مفید نبوده و نخواهد بود. اكثری از حكمای ایران عمرها بدرس حكمت مشغولند و عاقبت حاصل آن جز الفاظی نبوده و نیست.» (لوح مقصود، مجموعه‌ای از الواح جمال اقدس ابهی كه بعد از كتاب اقدس نازل شده، چاپ آلمان، ص ۱۰۲-۱۰۳)

۲۲- مقصود از علم علمی است كه منفعت آن عاید خلق شود نه علمی كه سبب كبر و غرور و نهب و ظلم و ستم و غارت گردد. (اصول عقاید بهائیان، طبع آلمان ۱۹۸۳، ص۳۳)

از آثار حضرت عبدالبهاء:

۲۳- «الزم امور و اقدم تشبثات لازمه توسیع دائره معارف است. و از هیچ ملتی نجاح و فلاح بدون ترقّی این امر اهم اقوم متصور نه چنانچه باعث اعظم تنزل و تزلزل ملل جهل و نادانی است و الآن اكثر اهالی از امور عادیه اطّلاع ندارند تا چه رسد بوقوف حقائق امور كلّیه و دقائق لوازم عصریه.

لهذا لازمست كه رسائل و كتب مفیده تصنیف شود و آنچه الیوم ما یحتاج الیه ملت و موقوف علیه سعادت و ترقّی بشریه است در آن ببراهین قاطعه بیان شود و آن رسائل و كتب را طبع نموده در اطراف مملكت انتشار شود تا اقلا خواص افراد ملت قدری چشم و گوششان باز شده در آنچه سبب عزت مقدّسه ایشانست بكوشند. نشر افكار عالیه قوه محركه در شریان امكان بلكه جان جهان است. افكار چون بحر بی پایان و آثار و اطوار وجود چون تعینات و حدود امواج. تا بحر بحركت و جوش نیاید امواج بر نخیزد ولآلی حكمت بر شاطی وجود نیفشاند...

باید افكار عمومیه را متوجّه آنچه الیوم لائق و سزاوار است نمود و این ممكن نه الا ببیان كافی و اقامه دلیل واضح مبرهن وافی چه كه بیچارگان اهالی از عالم وجود بیخبرند و شبهه نیست كه سعادت خود را طالب و آمل و لكن حجبات جهل حائل و حاجز گشته...

و همچنین لازم است كه ... مكتب‌های متعدده گشوده و اهالی از هر جهة تشویق و تحریص بر تعلیم قرائت و كتابت اطفال شوند. حتی عنداللزوم اجبار گردند تا عروق و اعصاب ملت بحركت نیاید كل تشبثات بی فائده است چه كه ملت بمثابه جسم و غیرت و همت مانند جانند. جسم بیجان حركت نكند» (رساله مدنیه، لجنه نشر آثار امری، آلمان، ۱۹۸۴ میلادی، ص ۱۲۹-۱۳۲)

از توقیعات صادره از طرف حضرت ولیّ‌امرالله:

۲۴- بشارت همكاری دختران و پسران جوان بهائی در مونتریال، و تأسیس گروهی جهت مطالعه و محاوره، و پیش گرفتن روشی معتدل و عاقلانه چنانچه در برنامه ضمیمه منعكس گشته است، و بینش و اشتعال و اشتیاق آنان نسبت به آینده كلا موجب امیدواری و رضایت خاطر عمیق و قلبی حضرت ولیّ‌امرالله گردید. فی الحقیقه حضرتشان همكاری فعالانه دوستان جوان خود را در مونتریال با مسرت فراوان تلقی می‌نمایند، و خالصانه اطمینان دارند كه با مطالعه دقیق مبادی و تعالیم مناسب و فهم و ادراك اهمّیّت روحانی آنها توأم با آشنائی كافی با مشكلات و معضلات كنونی عالم می‌توانید خدمات شایانی بأمر الله و مآلا به عالم بشریت ارزانی نمائید. (ترجمه) (رقیمه ۲۰ مارچ ۱۹۲۹ خطاب به یكی از یاران)

از دستخط‌های بیت العدل اعظم الهی:

۲۵- «خروج بارزتر امرالهی از مرحله مجهولیت را در بازتاب‌های مشخصی كه داشته است می‌توان مشاهده نمود. از جمله در محافل فرهنگی، در كتب مرجع و در رسانه‌های گروهی به نحو روز افزونی از امر بهائی به عنوان یكی از ادیان “عمده” یا “اصلی” یاد می‌شود...آگاه شدن مقامات ذی نفوذ از تعالیم بهائی در اموری نظیر صلح، محیط زیست، مقام زنان، تعلیم و تربیت و سواد آموزی سبب شده است كه بنحوی روزافزون از اهل بهاء برای مشاركت با دیگران در اجرای طرح‌های سازمان‌های دولتی و یا غیر دولتی دعوت بعمل آید.

بعلاوه، این قبیل انتشارات و ارتباطات این آگاهی را در اذهان عمومی به وجود آورده كه امر بهائی راه حل‌هائی برای مسائل و مشكلات امروزی در اختیار دارد و بدین ترتیب این انتظار به وجود آمده است كه جامعه بهائی باید سهم فعالتری در امور اجتماع برعهده گیرد...

...طرح‌های عمرانی خدمات اجتماعی و اقتصادی جامعه بهائی افزایش فوق‌العاده یافته و سبب كسب حیثیت و اعتبار برای جامعه امر گردیده است. در نتیجه جوامع بهائی در نقاط مختلف جهان به عنوان نمونه و سرمشق برای اقداماتی كه ممكن است از طریق ابتكارات گروهی و خدمات داوطلبانه انجام گیرد شناخته شده‌اند...بعضی از این اقدامات چنان موفّقیّت‌آمیز بوده كه در اثر دریافت تشویق نامه ها و جائزه‌های دیگر از طرف دولت ها و یا سازمان‌های غیر دولتی بین‌المللی مورد توجه عمومی قرار گرفته‌اند»(پیام رضوان ۱۹۹۲ خطاب به بهائیان سراسر عالم)

۲-۲ دفاع از امر الهی


از آثار حضرت بهاءالله:

۲۶- «اگر نفسی در رد من رد علی الله كلمه مرقوم دارد مقامی باو عنایت شود كه جمیع اهل ملاء اعلی حسرت آن مقام برند و جمیع اقلام ممكنات از ذكر آن مقام عاجز و السن كائنات از وصفش قاصر چه كه هر نفسی الیوم بر این امر اقدس ارفع امنع مستقیم شود مقابل است با كل من فی السموات و الارض و كان الله علی ذلك لشهید و علیم.»(منتخباتی از آثار حضرت بهاءالله، لجنه ملّی نشر آثار امری، آلمان، ۱۴۱ بدیع، ص ۲۱۲)

از آثار حضرت عبدالبهاء:

۲۷- «و ثانی كلمه این شرائط مقدّسه علمیه (حافظا لدینه است) و این معلوم است كه مقصد از این كلمه مباركه منحصر در استنباط احكام و مراعات عبادات و اجتناب از كبائر و صغائر و اجراء احكام شرعیه و باین وسائط محافظه دین الله نمودن نبوده بلكه هیئت ملت را از كل جهات محافظه نمودن و در اعلاء كلمة الله و تكثیر جمعیت دینیه و ترویج دین الهی و غلبه و استعلائش بر سائر ادیان از اتّحاد جمیع وسائل و وسائط سعی بلیغ را مبذول داشتن است.» (رساله مدنیه، لجنه نشر آثار امری، آلمان، ۱۹۸۴ میلادی، ص ۴۸-۴۹)

از توقیعات صادره از طرف حضرت ولیّ‌امرالله:

۲۸- حضرت شوقی افندی از مذاكرات شما با جناب...بسیار مسرور گردیدند. چقدر حضرت‌شان آرزومندند اینگونه افراد دانشمند با روح و تعالیم امر الهی آشنائی یابند و در رفع شبهات و تعصبات غالبه بر عقول محقّقین در عالم غرب بكوشند. امر الله شدیدا به چنین افراد شایسته با افكار روحانی نیازمند است تا پس از مطالعه دقیق نهضت بهائی نتیجه و ثمره تفحص و تمعن خود را با عالمیان در میان گذارند. (ترجمه) (رقیمه ۱۱ مارچ ۱۹۲۹ خطاب به یكی از یاران)

۲۹- در آثار مباركه جواب هر مطلب موجود است. ولی متأسفانه اغلب بهائیان باوجود خلوص و صمیمیت شدید، در اكثر موارد از دانش و بینش كافی بمنظور رد اتّهامات و اعتراضات نفوس مهم و تحصیلكرده برخوردار نمیباشند. (ترجمه) (رقیمه ۲۵ سپتامبر ۱۹۴۲ خطاب به یكی از یاران)

۲-۳ توسعه و تحكیم جوامع بهائی


از آثار حضرت عبدالبهاء:

۳۰- «باری نفوس پاك چون جناب میرزا ابوالفضل علیه بهاء الله الابهی شب و روز در اثبات امر مبارك به دلائل قاطعه و حجج ساطعه و بیان واقع و كشف قناع و ترویج دین الله و نشر نفحات مشغول» (پژوهشنامه، سال دوم، شماره دوم، مؤسسه معارف بهائی كانادا، ۱۹۹۸ م، ص ۱۰)

از توقیعات صادره از طرف حضرت ولیّ‌امرالله:

۳۱- از افراد مختلف شنیده شد چگونه اطفال شما بنحوی جالب درباره امرالهی در بین جمع صحبت می‌نمایند. حضرت شوقی افندی امیدوارند هر سه فرزند شما سخنورانی متبحّر و شایسته در امر مبارك و مواضیع مرتبط به آن گردند. بدین منظور باید اساسی محكم و متین در تعلیمات علمی و ادبی كسب نمایند كه خوشبختانه باین كار مشغولند. برای دختران و پسران جوان بهائی بهمان اندازه كه ترقّی روحانی مهم است، تعلیم در دانشكده‌های معتبر قابل اهمّیّت است. باید جوانان هم از نظر روحانی و هم فكری ترقّی نمایند تا بتوانند بنحوی مؤثّر بأمر الهی خدمت نمایند (ترجمه) (رقیمه ۲۸ نوامبر ۱۹۲۶ خطاب به یكی از یاران)

۳۲- تحصیلات دانشگاهی كه هم اكنون بكسب آن مشغولید كمك بسیار مؤثّری در اقدامات شما در ابلاغ امرالهی بین گروه‌های روشنفكر خواهد بود. در این ایّام كه نفوس با شك و تردید دین را تلّی می‌نمایند و مؤسّسات و نهضتهای دینی را با حقارت می‌نگرند، بیش از پیش نیاز است كه جوانان بهائی از نظر فكری و عقلانی آمادّه و مهیا باشند تا بتوانند بنحوی لائق و شایسته پیام الهی را ارائه دهند و هر بیننده با انصافی را به تأثیر و قوه تعالیم الهی قانع نمایند. (ترجمه) (رقیمه ۵ می ۱۹۳۴ خطاب به یكی از یاران)

۳۳- جوانان بهائی از زن و مرد باید محقّقین متفكّر و عمیق در تعالیم الهی باشند تا بتوانند بنحوی تبلیغ نمایند كه نفوس را قانع كنند برای همه آلام و دردهای آنها درمانی موجود است. باید نظامات بهائی را فراگیرند تا با تدبیر و درایت و كفایت امور امر رو بتوسعه بهائی را اداره نمایند، و همچنین باید نمونه و مثالی از حیات بهائی باشند. كل این امور سهل و آسان نیست...ولی روحیّه‌ای كه مؤمنین جوان مانند شما از آن برخوردارند همواره موجب دلگرمی و تشویق حضرت ولیّ‌امرالله است. و انتظار امید وافری به انجازات نسل شما دارند. (ترجمه) (رقیمه ۱۲ می ۱۹۴۴ خطاب به یكی از یاران)

۳۴- اگر یاران مایلند حقیقتا در تبلیغ امر الله مؤثّر واقع شوند باید اطّلاعات كافی داشته و بتوانند هوشمندانه و خردمندانه وضع كنونی عالم و مشكلات آنرا بحث نمایند. ما به محقّقین بهائی احتیاج داریم، نه تنها نفوسی كه عمیقا با تعالیم الهی آشنائی دارند، بلكه نفوس تحصیلكرده با اطّلاعات وسیع كه بتوانند تعالیم مباركه را با افكار و نظریّات كنونی زمامداران اجتماع مرتبط سازند.

بعبارتی دیگر ما بهائیان باید عقل و ذهن خود را به علم و دانش مسلح سازیم تا بتوانیم بنحوی بهتر حقایق مكنونه در امر الهی را علی‌الخصوص بین طبقات تحصیلكرده ظاهر و آشكار سازیم. (ترجمه) (رقیمه ۵ جولای ۱۹۴۹ خطاب به یكی از یاران)

از دستخط‌های دارالانشاء بیت العدل اعظم:

۳۵- به نظر بیت العدل اعظم ... تحقیقات بهائی نقش بسیار مهم و مؤثّری در توسعه و استحكام جامعه بهائی كه از مرحله مجهولیّت خارج می‌گردد ایفا می‌نماید... (ترجمه) (دستخط ۳ ژانویه ۱۹۷۹ خطاب به مشتركین در یك سمینار آكادیمی)

۲-۴ مساهمت و همكاری در توسعه تحقیقات و مطالعه علمی

از توقیعات صادره از طرف حضرت ولیّ‌امرالله:

۳۶- حضرتشان از دریافت مكتوب شما و از شوق و علاقه شدیدتان به مطالعه و تعمّق در تعالیم و آثار حضرت بهاءالله بسیار مسرور گردیدند. حقیقتا می‌توان گفت كه هر چه فرد بیشتر در این تعالیم غوطه‌ور شود مطالب بیشتری در آن خواهد یافت. این آثار منبع الهام و هدایت متفكّرین و علما و دانشمندان و بشر دوستان آینده خواهد بود كه در فعّالیّت‌های خود از آن كسب فیض خواهند نمود. (ترجمه) (مكتوب ۱۰ دسامبر ۱۹۴۲ خطاب به یك مدرسه تابستانه بهائی)

۳۷- در مورد تقاضای شما كه هدایت فرمایند با توجه به تبلیغ امر الله در آینده در چه رشته تحصیلی تخصّص یابید. حضرتشان رشته‌های تاریخ، اقتصاد و یا جامعه شناسی را پیشنهاد می‌نمایند. زیرا اینها زمینه‌هائی است كه نه تنها مورد علاقه شدید بهائیان است، بلكه مواضیعی را در بر می‌گیرد كه آثار بهائی با دیدی كاملا جدید آنها را بررسی می‌نماید. معلومات شما در تبلیغ امر الله در آینده مفید خواهد بود و شاید بعنوان یك مربّی بتوانید نظریّات بهائی را در سخنرانی‌های خود ارائه دهید. (ترجمه) (مكتوب ۱۳ مارچ ۱۹۴۴ خطاب به یكی از یاران)

از پیام‌های بیت العدل اعظم و دستخط‌های دارالانشاء معهد اعلی:

۳۸- حال شما طبیب متخصّصی در رشته خود می‌باشید و بدون شك بر اساس آنچه در دوران تحصیل فرا گرفته و از تجربه آموخته‌اید نفوس را راهنمائی می‌نمائید. شما مقداری مفاهیم درباره عقل انسان و رشد و نمو و نحوه كار صحیح آن را در دوران تحصیل آموخته و تكمیل نموده‌اید بدون اینكه آنرا با تعالیم حضرت بهاءالله مرتبط سازید. حال بعنوان یك فرد بهائی می‌دانید كه تعالیم حضرت بهاءالله درباره هدف از حیات انسان، طبیعت بشری، و روش صحیح زندگی كلا وحی الهی است لذا حقیقت است. و لیكن بدون شك نیازمند وقت كافی می‌باشید كه نه تنها تعالیم بهائی را مورد دراسه قرار داده به خوبی درك نمائید، بلكه متوجّه شوید چگونه این تعالیم مفاهیم تحصیلی شما را تعدیل می‌دهند. البتّه برای شخص عالم این امر وضعیتی دشوار و غیر عادی نیست. زیرا چه بسا در جریان بحث و تحقیق عاملّی كشف و ظاهر می‌گردد كه مستلزم تغییر و تحول كلّی در افكار و آراء در زمینه وسیعی از مجهودات بشری است. در هر مورد باید اطّلاعات علمی و حرفه‌ای و قضاوت شخصی خود كه همواره با آشنائی بیشتر با آثار بهائی روشن و مستنیر می‌گردد استفاده نمائید، و بدون تردید ملاحظه خواهید نمود كه درك و فهم شما نسبت به مشكلات افراد كه در شغل خود با آن مواجه هستید تغییر میابد و راه‌های جدید و بهتری برای كمك به مراجعین خود خواهید یافت. علم روانشناسی هنوز بسیار تازه و غیر دقیق است. و با گذشت زمان روانشناسان بهائی كه از راه تعالیم حضرت بهاءالله نمونه و الگوی حقیقی حیات بشری را یافته‌اند، می‌توانند گام‌های عظیمی در تكامل و پیشرفت این علم بردارند و در تخفیف و تسكین آلام بشری كمك مؤثّری نمایند. (ترجمه) (دستخط ۶ فوریه ۱۹۷۳، درج شده در مجموعه «پیام‌های بیت العدل اعظم» ۱۹۶۸-۱۹۷۳ چاپ شده در مؤسسه مطبوعاتی ویلمت ۱۹۷۶، ص ۱۱۱-۱۱۲)

۳۹- با رشد و توسعه جامعه بهائی متخصّصین متبحّر در میادین مختلف ظاهر خواهند شد. هم بهائیان در رشته‌های مختلف تخصّص خواهند یافت و هم متخصّصین در ظل امر وارد خواهند گشت. و چون این متخصّصین علم و مهارت خود را در خدمت جامعه گذارند، و یا مهمتر از آن با استفاده از نور تعالیم الهیّه اصول و انظمه مختلفه خود را تغییر و تبدیل دهند، مشكلاتی كه هم اكنون موجب از هم گسستگی اجتماع می‌باشد یكی پس از دیگری حل خواهد شد.

موازی با این جریان مؤسّسات و تشكیلات بهائی نیز ترقّی خواهد نمود. و محافل بیشتر از معارف و علوم دانشمندان و متخصّصین بهائی و غیر بهائی برای حل مشكلات جوامع خود استفاده خواهند كرد.

در وقت مناسب مؤسّسات تعلیمی عظیمی تأسیس، و مشروعات ملّی و بین‌المللی گسترده‌ای بمنظور بهبود حیات بشری آغاز و توسعه خواهد یافت. (ترجمه) (دستخط دارالانشاء معهد اعلی مورخ ۲۱ آگوست ۱۹۷۷ خطاب به یكی از یاران)

۴۰- ...در واقع باید جوانان با اعتماد كامل از وظیفه خطیری كه در پیش دارند استقبال نمایند. جوانان این ایّام كه با وجود علوّ مقام، به خضوع و خشوع متصف و در عین استقامت و عزت نفس به محبت و خدمت عاملند باید در صف مقدّم حرف و صنایع و هنر و كارهای دستی كه برای پیشرفت و ترقّی بیشتر نوع بشر لازم است حركت كنند و بدین طریق روح امر الهی در جمیع مجهودات نوع بشر پرتو افكند و جلوه نماید. علاوه بر این در عین حال كه می خواهند به افكار و نظریّات متحد كننده و فنون مترقّی در این عصر ارتباطات تسلّط یابند می‌توانند بلكه باید تضمین نمایند فنونی كه موفّقیّت‌های عظیم گذشته را حفظ می كند به آتیه انتقال یابد. تحوّلی كه باید در طرز كار جامعه صورت پذیرد بطور قطع بستگی دارد به میزان مؤثّر بودن آنچه جوانان برای دنیائی كه به ارث خواهند برد آمادّه و تهیّه نمایند. (ترجمه پیام ۸ می ۱۹۸۵ خطاب به جوانان بهائی در سراسر عالم)

۴۱- بیت العدل اعظم واقفند كه مطالب شما در خصوص آمادگی و قبول مصدقین جدید از اهل علم و حرفه به طرح و بحث نظریّات و افكار خود با جامعه بهائی امریست حیاتی كه در این برهه از زمان بسیار قابل اهمّیّت است. علی‌الخصوص كه امر الله از مرحله مجهولیّت خارج می‌گردد و تعداد بیشتری ازمتخصّصین در حرف و صنایع مختلف از جمیع طبقات اجتماع به تعالیم الهیّه جلب می‌شوند. جریان امتزاج این افراد خبیر در جوامع بهائی بعنوان مؤمنین ثابت قدم و مستحكم و استفاده از قوای آنان بعنوان مروجین و حامیان امر الله، مستلزم صبر و بردباری و هدایت محبت‌آمیز مؤسّسات بهائی است. جلوگیری از توقّف بی‌جهت و غیر ضروری این جریان یك تحدی مهم بشمار می‌آید. این افراد نباید در مواجهه با طرز فكر نامساعد و نامطلوب موجود در برخی جوامع محدود و یا جوامعی كه با نحوه آمیزش با طبقات مختلف اجتماع خو نگرفته است، رها نمود.

معمولا علماء و محقّقین و اهل حرف و صنایع با حقائق جدیدی در جریان تحقیق و تفرّس برخورد می‌نمایند كه در نتیجه ناچار می‌گردند طرز فكر سابق خود را درباره جنبه‌های مختلف اعتقادات خویش تعدیل دهند. اما در مورد ثقافه و تعمّق در تعالیم امرالهی، طبیعتا دراسه و فهم و درك این همه افكار و مفاهیم جدید مستلزم وقت است. این نفوس باید كمك و یاری شوند تا در اسرع وقت اطّلاعات عمیقی در آثار امریّه كسب نمایند. و تدریجا این اطّلاعات نور تازه‌ای بر مفاهیم قبلی آنها خواهد بخشید. همزمان لازم است كه جوامع بهائی تحمل و بردباری بیشتری نسبت به افكار و عقائدی كه با مفاهیم كنونی آنها تطبیق نمی‌نماید نشان دهند و همواره آمادّه قبول نظریّات تازه باشند...

مؤمنین جدید از اهل حرف و علوم و دیگر متخصّصین منابع عظیمی برای توسعه و ترقّی تحقیقات بهائی بشمار می‌روند. امید است این نفوس با درك عمیق‌تری نسبت به آثار مباركه و عظمت امرالهی بتوانند جوامع بهائی را در مرتبط ساختن معتقدات ایمانی خود با افكار رایج و مشكلات كنونی جهان كمك نمایند. در بعضی موارد متخصّصین بهائی در رشته‌ای معیّن در كنفرانس‌های خاصّی گرد هم آمده و یا انجمنی بدین منظور تأسیس نموده‌اند و بدینوسیله توانسته‌اند بعنوان افراد بهائی پشتیبان یكدیگر بوده و از موقعیت شغلی خود در پیشبرد مصالح امریّه استفاده نمایند. نمونه‌ای از این انجمن‌ها اتّحادیه قضات بهائی و انجمن اطبّاء بهائی، در ایالات متّحدۀ آمریكا است. لذا اینگونه نفوس كه دارای استعدادهای فوق‌العاده می‌باشند باید مخصوصا تشویق شوند تا قوای خود را در خدمت امرالهی مصروف داشته و سهمی مهم در این میدان در حال توسعه از فعّالیّت‌های بهائی ایفا نمایند. (ترجمه) (دستخط دارالانشاء معهد اعلی مورخ ۱۸ آپریل ۱۹۸۹ خطاب به یكی از محافل روحانیه ملّیه)